ICT ontdekt financiële medewerkerparticipatie

Betrokken medewerkers, welke IT-manager wil dat nou niet? Als personeel intrinsiek gemotiveerd is, wordt aansturen a piece of cake. De praktijk is echter weerbarstig. Betrokkenheid op de werkvloer is vaak ver te zoeken. Gelukkig is er financiële medewerkerparticipatie: personeel koopt certificaten en wordt mede-eigenaar. Succes verzekerd! Drie IT-bedrijven over het hoe en waarom.


"Aantonen dat onze medewerkers juist door onze participatieregeling zo betrokken zijn? O... dat lukt me niet. Je weet nooit precies waardoor het komt, die betrokkenheid. Misschien omdat we een innovatief bedrijf zijn, met uitdagende projecten. Misschien vanwege onze groeikansen, of omdat we hier leuk met elkaar omgaan. Ik hoef het ook niet zo nodig aan te tonen. Ik ben ervan overtuigd dat dit helpt."

Directeur Evert Meijer van geo-ICT adviesbureau Geodan zou weleens gelijk kunnen hebben. Aandelen of certificaten (1/100 aandeel) kopen van het bedrijf waarvoor je werkt, motiveert tot op het bot, dat staat als een paal boven water. Als de toko deels van jou is, loop je vanzelf een stapje harder. En dus kiezen steeds meer bedrijven voor financiële medewerkerparticipatie om de betrokkenheid te vergroten.

Honkvaster

Schoorvoetend ontdekt ook de ICT-sector participatieregelingen als prikkel om personeel te motiveren en honkvast te maken. Geodan besloot in 2009 aandelen uit te gaan geven aan eigen medewerkers om a) hun betrokkenheid te vergroten en b) te stimuleren dat hun specialistische kennis verbonden zou blijven aan het bedrijf. De regeling geldt voor alle 130 medewerkers met een vast contract. Zo'n 45 medewerkers hebben inmiddels certificaten in bezit.

Voor het geld hoeven ze het (nog) niet te doen. De koers van een certificaat Geodan fluctueert nogal. Toen het bedrijf in 2013 begon, werd de koers vastgesteld op 128 euro. In 2014 steeg die naar 141 euro en dit jaar daalde hij weer naar 133 euro. Directeur Meijer: "Dit betekent dus dat medewerkers die vanaf het begin hebben meegedaan, er nog niks mee zijn opgeschoten qua dividend." In 2013 werd er geen dividend uitgekeerd. In 2014 was dit wel het geval. Meijer heeft voor dit jaar positieve verwachtingen.

Bij Geodan mag maximaal 4,99 procent van de aandelen in bezit zijn van één medewerker. Maximaal 20 procent mag in bezit zijn van het voltallige personeel. Voor deze 20 procent is volgens Meijer gekozen omdat de directie dan voldoende zeggenschap houdt over het bedrijf. Wat dit betreft is de ‘gevarenzône' nog niet in zicht. Zo'n 8 procent van de aandelen is momenteel in handen van de medewerkers.

Ruben Stekelenburg, Manager Operations, heeft flink geïnvesteerd in certificaten.Stekelenburg: "Je bloed gaat toch sneller stromen als er meer is dan het jaarlijkse functioneringsgesprek. Natuurlijk loop ik het risico dat mijn certificaten minder waard worden. Maar ik heb alle vertrouwen in de directie. En het risico op slechte bedrijfsresultaten kan ik deels sturen met mijn eigen gedrag. Als ik efficiënt werk, voel ik dat direct in mijn portemonnee."

Arbeidsmarkt-effect

Bij IT-dienstverlener The Next View kunnen medewerkers sinds 2012 certificaten kopen. Waarom maakte het bedrijf die keuze? "We wilden ons personeel laten profiteren van de waardevermeerdering van het bedrijf en tegelijkertijd de betrokkenheid vergroten", aldus directeur Huub Waterval. "Het voelt een beetje alsof het bedrijf van hen is."

Van de dertig medewerkers zijn er 14 in bezit van een of meer certificaten. De koers bedroeg 77 euro in 2013 en steeg vorig jaar significant naar 96 euro. Dat is lekker. Volgens Waterval vertegenwoordigt de regeling een belangrijke kernwaarde van The Next View: ‘delen is vermenigvuldigen'. Uitwisselen van kennis is cruciaal voor een IT-dienstverlener met een focus op cloud, integratie, business intelligence en mobile. Ofwel: aandelen versterken het wij-gevoel.

Waterval denkt dat de regeling het bedrijf ook extra aantrekkingskracht geeft op de arbeidsmarkt. Maar weinig andere IT-bedrijven bieden hun personeel de kans financieel mede-eigenaar te worden en betrokken te worden bij de bedrijfsvoering. Ook Meijer van Geodan noemt het arbeidsmarkt-effect. Een stukje zeggenschap wordt door sollicitanten als een pré ervaren, denkt Meijer. "Sollicitanten zien meteen dat we een sociaal bedrijf zijn. Alleen daarom al gaan wij dit verder uitbouwen. Nu hebben we alleen koopplannen. Straks gaan we ook certificaten schenken."

Bij The Next View kan maximaal 20 procent van de aandelen in bezit zijn van de medewerkers. Het bedrijf zit nu op bijna 7 procent. Dat was 14 procent, maar toen onlangs een deel van het bedrijf werd verkocht, moest het vertrekkende personeel de certifcaten verplicht terugverkopen.

Koers geëxplodeerd

Sinds 2013 heeft MI Consultancy een bedrijfsbrede aandelenregeling voor medewerkers met als doel het vergroten van de betrokkenheid. Die betrokkenheid, dat is echt een issue, verklaart directeur Paul Edridge: "We zijn een IT-bedrijf en ontwikkelen zorg-informatiesystemen. Onze mensen zijn goed met computers. Communiceren, meedenken en vooruitkijken is niet hun sterkste punt. Maar door deze regeling gaan ze vanzelf meer aandacht besteden aan klanten helpen en bedrijfsprocessen verbeteren. Logisch, ze delen mee in het succes."

Nu de medewerkers ook mede-eigenaar zijn, ziet MI Consultancy meer ondernemend gedrag op de werkvloer, waardoor de organisatie beter zal presteren, verwacht Edridge. Aan de koers van het aandeel zal het niet liggen, die is geëxplodeerd in het eerste jaar (van 46 naar 86 euro). Er werd maar liefst 30 euro dividend uitgekeerd per certificaat. Dit jaar steeg de koers verder naar 90 euro. Het is een fijne bijkomstigheid, en een dankbaar gespreksonderwerp bij de koffieautomaat.

MI Consultancy heeft de Stichting Participatiemaatschappij MI Consultancy opgezet, die maximaal 4,99 procent van de aandelen mag bezitten. De stichting koopt aandelen van het bedrijf en verkoopt ze als certificaten aan de medewerkers. "Dat is heel overzichtelijk", aldus Edridge. "De kosten zijn laag en de certificaten zijn makkelijk verhandelbaar aangezien het om kleine bedragen gaat."

De regeling valt erg in de smaak. Van de 20 medewerkers van MI Consultancy participeren er 16, waarvan er eentje maar liefst 120 certificaten in bezit heeft. Edridge zelf is grootaandeelhouder, maar in de vergadering voor certificaathouders, die twee keer per jaar plaatsvindt, heeft hij "helemaal niks te vertellen". De rollen moeten zuiver blijven.

Medewerkers kritischer

De hamvraag is en blijft hoeveel invloed medewerkerparticipatie nou echt heeft op de betrokkenheid. Net als Meijer van Geodan kan ook Edridge van MI Consultancy die vraag niet beantwoorden. De veranderingen die hij ziet, zijn subtiel. Meten van het effect van de regeling op de betrokkenheid is eigenlijk niet te doen. Edridge houdt het erop dat hij zijn personeel ziet groeien.

En dan nog dit. Als een belangrijk bij-effect van de regeling noemt Huub Waterval ‘kritische medewerkers', die zich meer als echte aandeelhouders gaan opstellen. Ze gaan zich bemoeien met het beleid, al hebben ze maar één certificaat in bezit. Waterval: "Ze eisen transparantie, willen cijfers zien. Dat kun je lastig noemen, maar als de managers meer gaan aansturen op efficiency en geld verdienen, wordt dat wel beter begrepen door het personeel. Ze snappen heel goed dat research en uitzoekwerk prima is, maar geen doel op zich."

Ook Meijer ziet het bij-effect van mondige medewerkers. Meijer: "Discussies ga je krijgen want je hebt voortaan met mede-eigenaren te maken. Waarom wordt er in een bepaalde technologie geïnvesteerd? Of waarom juist niet? Dat heeft allemaal invloed op de winst en dividend. De managers moeten gemaakte beleidskeuzes heel goed kunnen uitleggen. Dit vergt redelijkheid en goede argumenten. Willekeur wordt afgestraft. Dat hebben wij gemerkt toen we besloten te investeren in R&D, gamification en een Mindcraft-competitie. We moesten met een goed verhaal komen."

recente artikelen

gepubliceerd in diverse (vak)media

Uitstervend beroep: natuursteenbewerker

Voor steenhouwers is er in heel Nederland nog één opleiding, die jaarlijks een handjevol vakmensen aflevert voor de hele branche. Bij restauratiebedrijf Slotboom Steenhouwers staan klanten in de rij. “Jemig, bestaat dat vak nog?”

Lees artikel »

Broodfonds redding voor zzp'er Mario van Kemenade

Mario van Kemenade, zzp'er in de bouw, kon een jaar niet werken vanwege een ernstig bedrijfsongeval. “Zonder broodfonds was het voor mijn bedrijf einde oefening geweest.”

Lees artikel »

Recruiter, check gamingskills in sollicitatie

“Ingewikkelder dan schaken”, beweren sommigen. Dat games als League of Legends en Call of Duty speciale skills vragen, leidt geen twijfel. HR-managers zouden standaard naar gamingskills moeten vragen in sollicitatiegesprekken. Dat kan nieuw talent opleveren.

Lees artikel »

Brandweer-coach Biesot over mentale weerbaarheid

Als je ergens klappen moet kunnen verwerken (om geen burn-out te krijgen) is het wel bij de brandweer. Willem Biesot, coach van De Zwerm Groep, weet er alles van. Al vele jaren traint hij brandweermensen om mentaal weerbaar te worden.

Lees artikel »

Digital natives retailen zonder tussenschakels

De keten kan korter. Dat is de overtuiging van digital natives, bedrijven die online zijn geboren, gegroeid en succesvol geworden. 'Cut out the middle man!'

Lees artikel »

Fujitsu over smart society

Het Japanse tech-bedrijf Fujitsu denkt dat artificial intelligence nu pas rijp is voor ontginning. Een gesprek met Pacal Huijbers.

Lees artikel »

Infrastructuur laat zich eenvoudig plat leggen

Het nieuwe kabinet steekt 95 miljoen euro per jaar in cyberveiligheid. Dat is fijn voor straks maar ondertussen is het prijsschieten. "Inbreken kan op alle fronten", stelt de ethical hacker.

Lees artikel »

Klussers bedienen doe je zo

Intergamma, de franchiseorganisatie van Gamma en Karwei, trekt online twee miljoen bezoekers per week. Hoe krijgt Lieke Luttmer, directeur e-commerce, dat voor elkaar?

Lees artikel »

E-commerce duikt op booming pillenmarkt

Het louche imago lijkt verdwenen. Heel Holland slikt en koopt via internet.

Lees artikel »

Permissioned blockchain: hip en pseudo-innovatief

Kan samen oefenen in afgeschermd ecosysteem bestaande markten en sectoren op hun kop zetten?

Lees artikel »